SSH

SSH (ang. Secure Shell) to protokół sieciowy umożliwiający bezpieczny, szyfrowany dostęp do zdalnego serwera przez linię poleceń. Zastąpił dawne, niebezpieczne narzędzia takie jak Telnet, które przesyłały dane — w tym hasła — otwartym tekstem. Dziś SSH jest podstawowym sposobem administrowania serwerami VPS, dedykowanymi i chmurowymi.

Jak działa SSH

SSH tworzy zaszyfrowany kanał między klientem (komputerem administratora) a serwerem. Przy nawiązywaniu połączenia obie strony negocjują klucze szyfrujące, dzięki czemu cała komunikacja — polecenia, wyniki i przesyłane dane — jest chroniona przed podsłuchem i modyfikacją. Uwierzytelnienie użytkownika może odbyć się na dwa sposoby:

• hasłem — prostsze, ale podatne na ataki brute-force,
• kluczem SSH — bezpieczniejsze; użytkownik posiada klucz prywatny, a na serwerze umieszcza odpowiadający mu klucz publiczny.

Po zalogowaniu administrator pracuje w powłoce systemu przez wiersz poleceń. Protokół obsługuje też bezpieczne przesyłanie plików (przez SFTP i SCP) oraz tunelowanie połączeń, czyli przekierowywanie ruchu innych usług przez zaszyfrowany kanał.

Zastosowanie w praktyce

SSH jest codziennym narzędziem administratorów, programistów i inżynierów DevOps. Służy do konfiguracji serwerów, instalacji oprogramowania, wdrażania aplikacji, przeglądania logów i zarządzania usługami. Na jego bazie działa też bezpieczny transfer plików przez SFTP, a systemy automatyzacji i wdrożeń łączą się z serwerami właśnie po SSH. Dla bezpieczeństwa zaleca się wyłączenie logowania hasłem na rzecz kluczy, ograniczenie dostępu firewallem oraz stosowanie narzędzi typu fail2ban blokujących podejrzane próby połączeń.