Serwer

Serwer to komputer lub program, którego zadaniem jest udostępnianie zasobów, danych i usług innym urządzeniom w sieci, zwanym klientami. Termin ma dwa znaczenia: może opisywać fizyczną maszynę zaprojektowaną do ciągłej, niezawodnej pracy, albo oprogramowanie pełniące rolę usługodawcy — np. serwer WWW, pocztowy czy bazodanowy. W obu przypadkach istotą jest ta sama rola: nasłuchiwanie żądań i odpowiadanie na nie.

Na czym polega działanie serwera

Serwer działa w modelu klient–serwer. Klient (przeglądarka, aplikacja mobilna, inny program) wysyła żądanie — na przykład o wyświetlenie strony — a serwer je przetwarza i zwraca odpowiedź, choćby kod HTML strony. Serwery pracują nieprzerwanie, przez całą dobę, obsługując równolegle wiele zapytań, dlatego maszyny serwerowe budowane są z myślą o niezawodności: mają nadmiarowe zasilanie, wydajne procesory, dużo pamięci RAM oraz szybkie dyski NVMe.

W zależności od pełnionej funkcji wyróżnia się m.in. serwery WWW (obsługiwane przez oprogramowanie takie jak Nginx czy Apache), pocztowe, DNS, plików, baz danych oraz aplikacyjne. Ze względu na formę serwery dzieli się na fizyczne (dedykowane, bare metal) i wirtualne, gdzie wirtualizacja pozwala wydzielić z jednej maszyny wiele niezależnych instancji.

Zastosowanie w praktyce

Każda odwiedzana strona, wysłany e-mail czy pobrany plik wiąże się z pracą jakiegoś serwera. Firmy korzystają z serwerów, by udostępniać strony WWW i sklepy, przechowywać dane, hostować aplikacje i bazy. Najpopularniejsze modele to współdzielony hosting (wielu klientów na jednej maszynie), serwer VPS (wydzielone, odizolowane zasoby z pełną kontrolą) oraz serwer dedykowany (cała maszyna do dyspozycji). Dla usług o krytycznym znaczeniu buduje się układy o wysokiej dostępności, w których awaria pojedynczego serwera nie przerywa działania usługi. Wybór zależy od skali ruchu, wymagań wydajnościowych i potrzebnego poziomu kontroli nad środowiskiem.